Toelichting overzicht van baten en lasten

De toelichting op het overzicht van baten en lasten bestaat uit drie onderdelen: de analyse van het overzicht van baten en lasten, het overzicht van de geraamde incidentele baten en lasten en het overzicht beoogde structurele toevoegingen en onttrekkingen aan reserves.

In de analyse van het overzicht van baten en lasten worden de verschillen toegelicht tussen het saldo van de baten en lasten in het jaar 2026 van deze begroting (2026  nieuw) en het jaar 2026 van de primaire meerjarenbegroting 2025-2028 (2026 oud). Die verschillen omvatten dus zowel begrotingswijzigingen met structurele gevolgen die al zijn vastgesteld bij raadsbesluiten in 2025, als de financiële aanpassingen die in deze begroting worden voorgesteld.

Bedragen x € 1.000

Toelichting verschillen per programma

Overzicht van de geraamde incidentele baten en lasten

Terug naar navigatie - Overzicht van de geraamde incidentele baten en lasten - Overzicht van de geraamde incidentele baten en lasten

Als per jaarschijf van de meerjarenraming de structurele lasten gedekt zijn door structurele baten is er sprake van structureel evenwicht. Hiervoor is het van belang dat uit de begroting duidelijk blijkt welke geraamde baten en lasten structureel van aard zijn en welke incidenteel. Het structureel begrotingssaldo kan alleen bepaald worden door het begrotingssaldo te zuiveren van incidentele baten en lasten. 

Bij het opstellen van het overzicht van incidentele baten en lasten is uitgegaan van de ‘Notitie structurele en incidentele baten en lasten' die de Commissie BBV in 2024 gepubliceerd heeft. De incidentele posten worden onder het overzicht toegelicht. 

Incidentele baten en lasten 2026 2027 2028 2029
Baten Lasten Baten Lasten Baten Lasten Baten Lasten
Programma 1 Bestuur, Samenwerking & Dienstverlening
Organisatieontwikkeling 100.000 100.000
Programma 3 Werk (participatie), Zorg & Jeugd
Pilot wijkgericht werken 40.000 40.000
Programma 4 Wonen & leefomgeving
Subsidie inrichting bibliotheek 100.000
Programma 5 Wonen & leefomgeving
Verkoop openbaar groen 85.000 85.000 85.000 85.000
Project Dommeldal (uit reserve groen voor rood) 100.000 100.000 100.000 100.000
Implementatiekosten omgevingswet 71.500 71.699
Bouwgrondexploitatie 29.144.683 29.144.683 4.875.397 4.875.397 4.954.781 4.954.781 5.020.290 5.020.290
Inkomsten bouwgrond tbv reserve bovenwijkse voorzieningen 50.000 50.000 50.000 50.000
Inkomsten bouwgrond tbv reserve sociale volkshuisvesting 125.000 125.000 125.000 125.000
Programma 6 Ruimtelijk beheer, milieu & verkeer
Transitievisie warmte 2022 - 2026 33.000
Uitvoeringsprogramma duurzaamheidsmaatregelen (tlv reserve) 100.000 100.000
Programma 7 Economie & toerisme
Tijdelijke huisvestingskosten verenigingen in Klooster 304.000
Parkmanagement 50.000
Incidentele mutaties reserves
Programma 3 Werk (participatie), Zorg & Jeugd
Onttrekking algemene reserve wijkgericht werken 40.000 40.000
Programma 4 Wonen & leefomgeving
Onttrekking algemene reserve tbv subsidie bibliotheek 100.000
Programma 5 Wonen & leefomgeving
Onttrekking reserve groen voor rood project Dommeldal 100.000 100.000 100.000 100.000
Kosten omgevingswet 71.500 71.699
Storting Bouwgrond: bovenwijkse voorzieningen 50.000 50.000 50.000 50.000
Storting Bouwgrond: fonds sociale volkshuisvesting 125.000 125.000 125.000 125.000
Programma 6 Ruimtelijk beheer, milieu & verkeer
Onttrekking uitvoeringsmiddelen duurzaamheid 100.000 100.000
Programma 7 Economie & toerisme
Onttrekking reserve parkmanagement 50.000
Totaal 29.866.183 30.218.183 5.447.096 5.462.096 5.314.781 5.229.781 5.380.290 5.295.290
Incidenteel saldo baten en lasten -352.000 -15.000 85.000 85.000
Totaal saldo meerjarenraming incl. aanpassingen 0 0 -1.622.884 -1.141.044
Begrotingssaldo structureel 352.000 15.000 -1.707.884 -1.226.044
+/+ is voordeel, -/- is nadeel

Toelichtingen 


Organisatieontwikkeling:
Verdere doorontwikkeling van onze organisatie. Het leiderschapstraject welke in 2025 is gestart krijgt in 2026 een vervolg. 

Pilot wijkgericht werken:
In Gerwen wordt een pilot wijkgericht werken uitgevoerd. Deze wordt minimaal met een jaar verlengd, maar mogelijk met twee jaar.

Subsidie inrichting bibliotheek:
Extra subsidie om de dienstverlening te verbeteren door middel van een aantal extra’s te realiseren bij de inrichting in het Klooster. 

Verkoop openbaar groen:
Verkoopbaten openbaar groen worden altijd aangemerkt als incidentele baten, omdat een stuk grond maar eenmaal verkocht kan worden. Voor de direct daarmee verband houdende lasten geldt hetzelfde. Wel verwachten wij dat dit nog jaren doorloopt, hoewel het bedrag inmiddels is verlaagd.

Project Dommeldal:
Gedurende een aantal jaren worden projecten in het Dommeldal uitgevoerd ten laste van de bestemmingsreserve groen voor rood. Een onttrekking uit een reserve moet altijd als incidenteel worden aangemerkt. De dekking uit de reserve staat onderaan de tabel.

Implementatiekosten omgevingswet:
Er zijn aanzienlijke bedragen in de meerjarenraming opgenomen voor de omgevingswet, die is ingegaan op 1-1-2024. Een deel van deze kosten betreft implementatiekosten. Deze incidentele kosten brengen we ten laste van de bestemmingsreserve omgevingswet.

Bouwgrondexploitatie:
Baten en lasten in de grondexploitatie zijn altijd incidenteel van aard, evenals de stortingen in de grex-bestemmingsreserves.

Transitievisie warmte:
Opstellen wijkuitvoeringsplan en voorbereiding uitvoering voor de pilot wijk aardgasvrij maken. Omvat kosten voor projectleiding, communicatie/ participatie, technisch onderzoek e.d. Project duurt 5 jaar en loopt tot en met 2026.

Uitvoeringsbudget duurzaamheid en klimaat:
Voor duurzaamheid worden projecten opgezet met een duur van 4 jaar en de kosten worden ten laste van de reserve klimaatmiddelen gebracht. Kosten van duurzaamheid en klimaat moeten passen binnen de rijksgelden en de bestaande bestemmingsreserve, er worden geen structurele middelen voor ingezet.

Tijdelijke huisvestingskosten verenigingen in Klooster:
In 2024-2025 (uitloop 2026) wordt het Klooster gerenoveerd. In die periode moeten de gebruikers van het Klooster elders worden gehuisvest. Daarvoor is budget opgenomen.

Parkmanagement:
In 2025 en 2026 wordt een parkmanager ingehuurd, deze kosten brengen we ten laste van de bestemmingsreserve parkmanagement. 

Overzicht beoogde structurele toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves

Terug naar navigatie - Overzicht beoogde structurele toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves - Overzicht beoogde structurele toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves
2026 2027 2028 2029
Omschrijving Toevoeg. Onttrek. Toevoeg. Onttrek. Toevoeg. Onttrek. Toevoeg. Onttrek.
Dekkingsreserves
Dekkingsreserve aansluiten Nuenen Z-W op A270 7.552 7.552 7.552 7.552
Dekkingsreserve HOV2 2.508 2.508 2.508 2.508
Dekkingsreserve ecologische verbindingszone Hooidonk 870 870 870 870
Dekkingsreserve hybrideveld RKGSV Gerwen 14.288 14.288 14.288 14.288
Dekkingsreserve onderzoek mobiliteitsprojecten
Dekkingsreserve renovatie Hongerman 13.242 13.242 13.242 13.242
Dekkingsreserve renovatie Klooster 0 63.728 63.728 63.728
Dekkingsreserve Klooster nieuwe stijl 0 149.773 149.773 149.773
Dekkingsreserve snelheidsremmende maatregelen Boord 1.442 1.442 1.442 1.442
Dekkingsreserve herontwikkeling woonwagenlocatie Bosweg 0 46.000 46.000 46.000
Dekkingsreserve Verduurzaming kleedaccommodatie EMK 6.000 6.000 6.000 6.000
Dekkingsreserve personele kosten Klooster 0 20.000 20.000 20.000
Dekkingsreserve personele kosten Hongerman 0 12.500 12.500 12.500
Totaal dekkingsreserves 45.902 337.903 337.903 337.903
 Totaal 45.902 337.903 337.903 337.903